Chandigarhતા.૨૯
આવતા વર્ષે પંજાબમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ યોજાવાની છે. વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલા ભાજપ અને શિરોમણી અકાલી દળ વચ્ચે જોડાણની ચર્ચાઓ જોરશોરથી ચાલી રહી છે. ભાજપે જાહેરમાં દાવો કર્યો છે કે તે રાજ્યની તમામ ૧૧૭ વિધાનસભા બેઠકો પર ચૂંટણી લડવાની તૈયારી કરી રહી છે. જો કે, સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, બંને પક્ષો વચ્ચે જોડાણ અંગે વાતચીત હજુ પણ ચાલુ છે. જો કે, મુખ્યમંત્રી પદના ઉમેદવારનો મુદ્દો બંને પક્ષો વચ્ચે એક અવરોધ બની રહે તેવું લાગે છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, અકાલી દળ મુખ્યમંત્રી પદના ઉમેદવાર તરીકે સુખબીર સિંહ બાદલની માંગ કરી રહ્યું છે, જ્યારે ભાજપ આ માટે તૈયાર નથી. હાલમાં, બંને પક્ષો વચ્ચે બેઠક વહેંચણી અને ગઠબંધન માટે મતવિસ્તાર ફાળવણી અંગે ચર્ચા ચાલી રહી છે. પરિણામે, મુખ્યમંત્રી પદના ઉમેદવારનો મુદ્દો બંને પક્ષો વચ્ચે સમજૂતી સુધી પહોંચવા માટે બીજો મોટો પડકાર ઉભો કરી શકે છે.
ગઠબંધનની સ્થિતિમાં, ચૂંટણી પછીનું નેતૃત્વ ફોર્મ્યુલા પણ ચર્ચાનો મુખ્ય વિષય છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, જો બંને પક્ષો મોટી સંખ્યામાં બેઠકો પર સાથે મળીને ચૂંટણી લડે છે, તો અકાલી દળના મુખ્યમંત્રી પદના ઉમેદવારને આગળ ધપાવવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. અકાલી દળ મુખ્યમંત્રી પદના ઉમેદવાર તરીકે સુખબીર સિંહ બાદલને પ્રાથમિકતા આપી રહ્યું હોવાનું કહેવાય છે. જોકે, કેટલાક ભાજપના નેતાઓ ચૂંટણી પહેલાં એક જ નેતાને મુખ્યમંત્રી પદના ઉમેદવાર તરીકે ઔપચારિક રીતે જાહેર કરવાના વિચાર સાથે અસંમત છે. ભાજપના આ જૂથનું માનવું છે કે ચૂંટણીના પ્રદર્શન પર પહેલા વિચાર કરવો જોઈએ, અને પરિણામો આવ્યા પછી નેતૃત્વ અંગે નિર્ણય લઈ શકાય છે. નાયબ મુખ્યમંત્રી પદ અંગે બંને પક્ષો વચ્ચે ચર્ચા થવાની પણ શક્યતા છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, વાટાઘાટોમાં એક પ્રસ્તાવ અકાલી દળને ૭૦ અને ભાજપને ૪૭ વિધાનસભા બેઠકો આપવાની ચર્ચા કરી રહ્યું છે. અકાલી નેતાઓ માને છે કે, પંજાબની રાજકીય અને સામાજિક સંવેદનશીલતાને જોતાં, અકાલી દળને ગઠબંધનમાં “મોટા ભાઈ” ની ભૂમિકા આપવી જોઈએ. પાર્ટી સતત પોતાને પંજાબના “સાંપ્રદાયિક પક્ષ” તરીકે રજૂ કરે છે અને દલીલ કરે છે કે રાજ્યના રાજકારણમાં તેની મજબૂત હાજરીને કારણે તેને વધુ બેઠકો મળવી જોઈએ.
જોકે, ભાજપમાં એક જૂથ આ ફોર્મ્યુલાથી સંપૂર્ણપણે સહમત નથી. પાર્ટીના કેટલાક નેતાઓ માને છે કે બેઠકોની વહેંચણી લગભગ સમાન હોવી જોઈએ. તેઓ દલીલ કરે છે કે છેલ્લી કેટલીક ચૂંટણીઓમાં ભાજપનું પ્રદર્શન સુધર્યું છે અને રાજ્યમાં તેનું સંગઠન પહેલા કરતા ઘણું મજબૂત બન્યું છે. પરિણામે, પાર્ટીને જૂના જોડાણ ફોર્મ્યુલા કરતાં વધુ બેઠકો લડવાની તક આપવી જોઈએ.
ગઠબંધનના માર્ગમાં બીજો મુખ્ય પ્રશ્ન વિધાનસભા મતવિસ્તારોનું વિભાજન છે. ભાજપ અને અકાલી દળ વચ્ચેના અગાઉના જોડાણમાં, બંને પક્ષો વચ્ચે સ્પષ્ટ બેઠક ફાળવણી પેટર્ન હતી. ભાજપ મુખ્યત્વે શહેરી અને હિન્દુ બહુમતીવાળા વિસ્તારોમાં બેઠકો લડતો હતો, જ્યારે અકાલી દળે ગ્રામીણ પંજાબ અને સાંપ્રદાયિક પ્રભાવવાળા વિસ્તારો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું હતું. અગાઉના ગઠબંધનમાં, ભાજપે આશરે ૨૩ વિધાનસભા બેઠકો પર ચૂંટણી લડી હતી, જ્યારે અકાલી દળે બાકીની બેઠકો પર ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા હતા. જોકે, આ વખતે રાજકીય પરિસ્થિતિમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર થયો છે. ભાજપનું સંગઠન પહેલા કરતાં વધુ મજબૂત બન્યું છે, અને પાર્ટી રાજ્યની બધી ૧૧૭ બેઠકો પર ચૂંટણી લડવા માટે તૈયાર હોવાનો દાવો કરે છે. તેથી, બેઠકોની ઓળખ અને વિતરણ વાટાઘાટોનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ રહેશે.
