New Delhi,તા.૨૯
મોદી સરકાર સપ્ટેમ્બરના મધ્યમાં સીમાંકન અને મહિલા અનામત અંગે ચર્ચા કરવા માટે બે દિવસનું ખાસ સત્ર બોલાવવાની તૈયારી કરી રહી છે. સરકાર ખાસ સત્ર પહેલાં કેબિનેટ વિસ્તરણ દ્વારા એનડીએમાં જોડાવા માંગતા પક્ષોને આકર્ષવાની યોજના ધરાવે છે. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી તેમના મધ્ય એશિયા પ્રવાસ પરથી પાછા ફર્યા પછી ખાસ સત્ર અને મંત્રીમંડળના વિસ્તરણ અંગે અંતિમ ચર્ચા શરૂ થશે. ખાસ સત્રનો વિકલ્પ ખુલ્લો રાખવા માટે, ૧૫ દિવસ વીતી ગયા હોવા છતાં ચોમાસુ સત્ર મુલતવી રાખવામાં આવ્યું નથી.
સરકારી સૂત્રના જણાવ્યા અનુસાર, ખાસ સત્ર અને મંત્રીમંડળના વિસ્તરણ વચ્ચે બે મુખ્ય અવરોધો છે. સરકાર ઇચ્છે છે કે વિસ્તરણ પહેલાં એનસીપીના બંને જૂથો મર્જ થાય અને ડીએમકે સરકારનો ભાગ બને. બંને બાબતો પર વાટાઘાટો તેમના અંતિમ તબક્કામાં છે. સીમાંકન અંગે, સરકારે પહેલાથી જ ડીએમકેને ખાતરી આપી દીધી છે કે રાજ્યોમાં બેઠકોની સંખ્યામાં ૫૦ ટકાનો વધારો બિલના ડ્રાફ્ટમાં લેખિતમાં સામેલ કરવામાં આવશે. મહારાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસ એનસીપીના બંને જૂથોના વિલીનીકરણ અંગે વાતચીત કરી રહ્યા છે. આ બંને બાબતોની પ્રગતિ પીએમ મોદીને તેમના વિદેશ પ્રવાસ પરથી પાછા ફર્યા પછી જાણ કરવામાં આવશે.
સરકારને સીમાંકન મુદ્દે એનસીપી-એસપીના સમર્થનનો વિશ્વાસ છે. આ મુદ્દો ડીએમકે સાથે અટવાયેલો છે. તૃણમૂલ કોંગ્રેસ, શિવસેના-યુબીટી અને આમ આદમી પાર્ટીમાં મોટા વિભાજન અને શરદ પવાર અને અકાલી દળના સમર્થનના સંકેતો છતાં, ડીએમકે, જેના લોકસભામાં ૨૨ અને રાજ્યસભામાં આઠ સાંસદ છે, તે ખાસ સત્રની દિશા નક્કી કરશે. તેમના વિના, સરકાર બિલ પસાર કરવા માટે જરૂરી બે તૃતીયાંશ બહુમતી પ્રાપ્ત કરી શકશે નહીં. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ડીએમકે સાથે માત્ર સીમાંકન પર જ નહીં પરંતુ એનડીએમાં જોડાવા અને કેબિનેટ પ્રતિનિધિત્વ જેવા મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા ચાલી રહી છે. ડીએમકે સંમત થતાં જ, ખાસ સત્રમાં કેબિનેટ વિસ્તરણ માટે એક માળખું તૈયાર કરવામાં આવશે.
કાયદો અમલમાં આવ્યાના લગભગ ત્રણ વર્ષ પછી, કેન્દ્ર સરકારે, સંસદીય સમિતિની ભલામણને અનુસરીને, દેશમાં મધ્યસ્થી કાર્યવાહીનું નિયમન કરવા માટે મધ્યસ્થી પરિષદની રચના કરી છે. ગુરુવારે રાત્રે કેન્દ્રીય કાયદા મંત્રાલય દ્વારા જારી કરાયેલ એક જાહેરનામામાં ૨૦૨૩ ના મધ્યસ્થી અધિનિયમ હેઠળ મધ્યસ્થી પરિષદની રચનાની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. કાયદા અને કર્મચારી મંત્રાલય સાથે જોડાયેલ સ્થાયી સમિતિનો અહેવાલ આ મહિનાની શરૂઆતમાં સંસદમાં રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. પરિષદને સંસ્થાકીય વિવાદ નિરાકરણનું નિયમન કરવાનું કામ સોંપવામાં આવશે. વધુમાં, પરિષદને મધ્યસ્થી સેવાઓ પૂરી પાડતી સંસ્થાઓ અને મધ્યસ્થી તાલીમ અને પ્રમાણપત્ર આપતી સંસ્થાઓને માન્યતા આપવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે. ગયા વર્ષે, એટર્ની જનરલ આર. વેંકટરામણીએ ભારતીય આર્બિટ્રેશન કાઉન્સિલની સ્થાપનામાં વિલંબ માટે માનવ સંસાધનોનો અભાવ અને વૈધાનિક સંસ્થાઓ માટે લાયક ઉમેદવારો શોધવામાં મુશ્કેલીઓને જવાબદાર ગણાવી હતી.
ભારતની આર્બિટ્રેશન સિસ્ટમ પરના તેના અહેવાલમાં, સમિતિએ કાયદા મંત્રાલયના સ્પષ્ટીકરણનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો કે એમસીઆઇની સ્થાપના એ આર્બિટ્રેશન એક્ટના સંપૂર્ણ અમલીકરણ માટે એક મહત્વપૂર્ણ પૂર્વશરત છે, જેમાં વિગતવાર નિયમો અને નિયમોનો સમાવેશ થાય છે. એક સૂચના બનાવવી પણ જરૂરી છે. સ્ઝ્રૈં ની રચના અને કામગીરીને નિયંત્રિત કરતી પ્રારંભિક જોગવાઈઓ ૯ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૩ ના રોજ સૂચિત કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ, કાઉન્સિલની રચના અને તેના સભ્યોની સેવા શરતોને નિયંત્રિત કરતા નિયમો પણ ઘડવામાં આવ્યા હતા.
