રાવણ વધ સાથે અસત્ય પર સત્યનો વિજય
ચિતરંજન છાટબાર
Babra
Babra શહેરમાં અસત્ય પર સત્યના વિજયના પ્રતીક સમાન વિજયાદશમી એટલે કે દશેરાના પર્વની ભવ્ય ધાર્મિક માહોલમાં ઉજવણી કરવામાં આવી હતી. બાબરાના મુખ્ય રામજી મંદિર ચોક ખાતે મહાકાળી ગરબી મંડળ દ્વારા છેલ્લા ૧૩૮ વર્ષથી જાળવવામાં આવતી ઐતિહાસિક પરંપરા મુજબ ભગવાન શ્રીરામચંદ્રજી અને લંકાપતિ રાવણ વચ્ચેના ધમાસાણ યુદ્ધનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. રામસેના અને રાવણસેનાનાં વિવિધ પાત્રોની જીવંત દ્રશ્યો સાથે હનુમાનજીની ગદાનો મીઠો માર અને અંતે ભગવાન શ્રીરામના બાણથી રાવણના વધના પ્રસંગે ઉપસ્થિત લોકોમાં ભારે ઉત્સાહ જોવા મળ્યો હતો. જય શ્રીરામના ગગનભેદી નાદ સાથે સમગ્ર વાતાવરણ ભક્તિમય બની ગયું હતું.
રામસેના-રાવણસેનાનાં પાત્રોએ શહેરમાં જમાવ્યો રંગ
મહાકાળી ગરબી મંડળના સભ્યોએ ભગવાન શ્રીરામ, લક્ષ્મણજી, માતા જાનકી, હનુમાનજી, લંકાપતિ રાવણ, ઐરાવણ સહિત રામસેના અને રાવણસેનાનાં વિવિધ પાત્રોની આકર્ષક વેશભૂષા ધારણ કરી હતી. આ પાત્રો શહેરના મુખ્ય માર્ગો પર નીકળતાં રામાયણના પ્રસંગો જાણે જીવંત બન્યા હોય તેવો માહોલ સર્જાયો હતો. યુદ્ધનાં દૃશ્યો અને પાત્રોની અનોખી રજૂઆત નિહાળવા નગરજનોમાં ભારે ઉત્સાહ જોવા મળ્યો હતો.
હનુમાનજીની ગદાનો મીઠો માર બન્યો આકર્ષણનું કેન્દ્ર
દશેરાના આ પરંપરાગત આયોજનમાં ભગવાન હનુમાનજીના પાત્ર દ્વારા આપવામાં આવતો ગદાનો મીઠો માર વિશેષ આકર્ષણનું કેન્દ્ર રહ્યો હતો. ગદાનો મીઠો માર ખાવા માટે યુવાનો અને ગ્રામજનો ઉત્સાહભેર આગળ આવતા હતા. મિત્રવર્તુળ સાથે આવેલા યુવાનો રાવણસેનાનાં પાત્રોને ભગવાન શ્રીરામ સાથે યુદ્ધ કરવા પડકારતા હતા, જેના કારણે સમગ્ર વાતાવરણમાં ઉત્સાહ અને રોમાંચ છવાઈ ગયો હતો.
ધનુષધારી શ્રીરામના બાણથી દશાનન રાવણનો વધ
પરંપરા મુજબ બાબરાના મુખ્ય રામજી મંદિર ચોક સ્થિત ગરબી ચોક ખાતે ભગવાન શ્રીરામચંદ્રજીના બાણથી દશાનન રાવણનો વધ કરવામાં આવ્યો હતો. આ પ્રસંગે ઉપસ્થિત લોકોએ જય શ્રીરામના ગગનભેદી નાદ સાથે અસત્ય પર સત્યના વિજયની ઉજવણી કરી હતી. ધાર્મિક આસ્થા અને પરંપરાગત લોકઉત્સાહના સંગમ સમાન આ કાર્યક્રમ દશેરાના પર્વનું મુખ્ય આકર્ષણ બન્યો હતો.
૧૩૮ વર્ષથી જળવાતી પરંપરા, ચારથી પાંચ પેઢીથી પાત્રો ભજવાય છે
બાબરામાં મહાકાળી ગરબી મંડળ દ્વારા નવરાત્રિ દરમિયાન વિવિધ ધાર્મિક કાર્યક્રમો યોજવામાં આવે છે. આઠમ અને નોમની રાત્રે પાવાગઢના પતય રાજા તથા મહાકાળી માતાની ઉત્પત્તિ આધારિત ધાર્મિક ઉજવણી બાદ વિજયાદશમીના દિવસે રામ-રાવણ યુદ્ધ અને રાવણ વધનું આયોજન કરવામાં આવે છે.
મંડળના સભ્યોના જણાવ્યા મુજબ, આ વર્ષે ૧૩૮મા વર્ષમાં પણ આ પરંપરા જાળવી રાખવામાં આવી હતી. આ આયોજનમાં વિવિધ પાત્રોની વેશભૂષા ભજવવાની જવાબદારી છેલ્લી ચારથી પાંચ પેઢીથી આગળ ધપાવવામાં આવી રહી છે. પેઢી દર પેઢી જીવંત રહેલી આ પરંપરા બાબરાની ધાર્મિક સંસ્કૃતિ અને ઐતિહાસિક વારસાનું ગૌરવ બની રહી છે.

