વિધાનસભા ચૂંટણીઓ સાથે રાજ્યોમાં પોલીસ અને વહીવટી અધિકારીઓને તેમના વર્તમાન હોદ્દા પરથી બદલીઓ અથવા દૂર કરવાનો ચૂંટણી પંચનો નિર્ણય સરકારો અને અમલદારશાહી વચ્ચેની મિલીભગતની હદ દર્શાવે છે.
ભાજપ શાસિત આસામમાં પણ અધિકારીઓને દૂર કરવામાં આવ્યા હોવાથી, ચૂંટણી પંચ એકપક્ષીય રીતે કાર્ય કરી રહ્યું છે તેવા આરોપ માટે કોઈ જગ્યા નથી, પરંતુ આવા આરોપો સપાટી પર આવવા જ જોઈએ. તાજેતરમાં, તૃણમૂલ કોંગ્રેસના સાંસદોએ બંગાળમાં અધિકારીઓની મોટા પાયે બદલીઓ પર સંસદમાં પોતાનો ગુસ્સો વ્યક્ત કર્યો હતો.
આ બિનજરૂરી હતું, કારણ કે આ બદલીઓનો ભારત સરકાર સાથે કોઈ સંબંધ નથી. જોકે, વિપક્ષ ચૂંટણી પંચ પર પક્ષપાતનો આરોપ લગાવવા માટે ટેવાયેલા છે. ખરેખર, આ વલણને કારણે તૃણમૂલ કોંગ્રેસના નેતૃત્વ હેઠળના વિપક્ષે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને દૂર કરવાની પહેલ કરી છે.
આ સંકુચિત રાજકીય રીતે પ્રેરિત પહેલ એ હકીકતને બદલશે નહીં કે બંગાળ એક અગ્રણી રાજ્ય છે જ્યાં ઘણા પોલીસ અને વહીવટી અધિકારીઓ તૃણમૂલ કોંગ્રેસના કાર્યકરો તરીકે કામ કરતા જોવા મળ્યા છે. આના અસંખ્ય ઉદાહરણો પહેલાથી જ બહાર આવ્યા છે. ખરેખર, આ જ કારણ છે કે ચૂંટણી પંચે મુખ્ય સચિવ, ગૃહ સચિવ અને ડીજીપી, તેમજ ડઝનબંધ પોલીસ અને વહીવટી અધિકારીઓને દૂર કરવા પડ્યા છે.
લોકસભાની ચૂંટણી દરમિયાન, બંગાળમાં ઘણા અધિકારીઓને દૂર કરવામાં આવ્યા હતા, જેમાં બંગાળના તત્કાલીન ડીજીપીનો પણ સમાવેશ થાય છે. ચૂંટણીઓ પછી, મમતા બેનર્જીએ તેમને ફરીથી પોલીસ વડા તરીકે નિયુક્ત કર્યા. તાજેતરમાં, તેમણે તેમને રાજ્યસભામાં પણ મોકલ્યા. આવા કિસ્સાઓ નવા નથી. ક્યારેક, અમલદારો શાસક પક્ષના ઉમેદવાર તરીકે ચૂંટણી લડવા માટે રાજીનામું આપે છે અથવા વીઆરએસ લે છે. આવી ઘટનાઓ દર્શાવે છે કે અમલદારશાહીનું રાજકીયકરણ કેટલી હદે થઈ ગયું છે.
કોઈ એક પક્ષ કે સરકારને અમલદારશાહીના રાજકીયકરણ માટે જવાબદાર ઠેરવી શકાય નહીં, પરંતુ એ વાત ચોક્કસ છે કે કેટલાક રાજ્યોમાં તે અતિશય બની ગયું છે. અમલદારશાહીનું રાજકીયકરણ, અથવા શાસક રાજકીય પક્ષો દ્વારા અમલદારોને પોતાના પક્ષના સભ્યો તરીકે કામ કરવાની પરિસ્થિતિઓ બનાવવાથી વહીવટી વ્યવસ્થાનું અવમૂલ્યન થાય છે.
જે અધિકારીઓ પાસેથી નિયમો અને નિયમો પ્રત્યે વફાદાર રહેવાની અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે તેઓ જનતાની સેવા કરવાને બદલે કોઈ ચોક્કસ પક્ષની સેવા કરતા જોવા મળે છે તે યોગ્ય નથી. જ્યારે આવું થાય છે, ત્યારે સરકાર અને વહીવટીતંત્ર જનતાના હિતોની અવગણના કરે છે. અમલદારશાહીના રાજકીયકરણ માટે રાજકીય પક્ષો પણ એટલા જ જવાબદાર છે જેટલા અમલદારશાહીના
