New Delhi,તા.૬
ઇન્ડિયન રાઇસ એક્સપોર્ટર્સ એસોસિએશને આગામી કેન્દ્રીય બજેટ ૨૦૨૬ માં ચોખાની નિકાસને મજબૂત બનાવવા માટે સરકાર પાસેથી અનેક મુખ્ય રાહત પગલાંની માંગ કરી છે. નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણને આપેલા સૂચનોમાં, ફેડરેશનએ જણાવ્યું છે કે જો નિકાસકારોને કર મુક્તિ, સસ્તી લોન અને લોજિસ્ટિક્સ સહાય મળે, તો ભારતીય ચોખા વૈશ્વિક બજારમાં વધુ સ્પર્ધાત્મક બની શકે છે.
આઇઆરઇએફે ચોખાની નિકાસ માટે લેવામાં આવેલી લોન પર ૪ ટકા વ્યાજ સબસિડીની માંગ કરી છે. વધુમાં, ખેતરો અને મિલોથી બંદરો અથવા સુધી ચોખાના પરિવહનના ખર્ચને ઘટાડવા માટે રોડ અને રેલ નૂર પર ૩ ટકા સુધીની સરકારી સબસિડી પૂરી પાડવામાં આવે છે. ફેડરેશને એવી પણ માંગ કરી હતી કે નિકાસકારોને નિકાસ ઉત્પાદનો પર ડ્યુટીઝ અને ટેક્સીસ યોજના હેઠળ સમયસર કર રિફંડ મળે.
ફેડરેશન અનુસાર, ભારત વિશ્વના કુલ ચોખાના વેપારનો આશરે ૪૦% હિસ્સો ધરાવે છે. ૨૦૨૪-૨૫માં, ભારતે ૧૭૦ થી વધુ દેશોમાં આશરે ૨૦.૧ મિલિયન ટન ચોખાની નિકાસ કરી.આઇઆરઇએફ જણાવે છે કે ચોખાની નિકાસ ખેડૂતોને સારા ભાવ પૂરા પાડે છે, ગ્રામીણ રોજગારીનું સર્જન કરે છે અને દેશ માટે નોંધપાત્ર વિદેશી હૂંડિયામણ ઉત્પન્ન કરે છે. આ જ કારણ છે કે આ ક્ષેત્ર દેશના અર્થતંત્ર માટે મહત્વપૂર્ણ છે.
જોકે, ફેડરેશન એ પણ નિર્દેશ કર્યો કે ચોખાના ઉત્પાદન અને નિકાસ અનેક પડકારોનો સામનો કરે છે. ઘણા મુખ્ય ચોખા ઉત્પાદક ક્ષેત્રોમાં ભૂગર્ભજળ ઝડપથી ઘટી રહ્યું છે. વધુમાં, સરકારી ખરીદી, સંગ્રહ અને પરિવહનનો ખર્ચ સતત વધી રહ્યો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવમાં વધઘટ પણ નિકાસકારો અને ખેડૂતો બંનેને નુકસાન પહોંચાડે છે.
આ સમસ્યાઓના ઉકેલ માટે, ૈંઇહ્લ એ ટકાઉ ખેતીને પ્રોત્સાહન આપવા હાકલ કરી છે. ફેડરેશન ભલામણ કરે છે કે ખેડૂતો અને કંપનીઓને વૈકલ્પિક ભીનાશ અને સૂકવણી,સીધા બીજવાળા ચોખા, લેસર લેવલિંગ અને ઉર્જા-કાર્યક્ષમ મિલિંગ જેવી પાણી-કાર્યક્ષમ ચોખાની ખેતી તકનીકો અપનાવવા માટે ખાસ કર અને રોકાણ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે. આ પાણીની બચત કરશે અને પર્યાવરણ માટે ખેતી વધુ સારી બનાવશે.
વધુમાં,આઇઆરએફે જણાવ્યું છે કે પરંપરાગત જાતોને બદલે પ્રીમિયમ બાસમતી, જીઆઇ ઓર્ગેનિક અને વિશેષ બિન-બાસમતી ચોખાની ખેતી અને નિકાસને પ્રોત્સાહન આપવું જોઈએ. આનાથી ખેડૂતો માટે ઊંચા ભાવ સુનિશ્ચિત થશે અને સરકાર પર લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ હેઠળ ખરીદી કરવાનું દબાણ ઘટશે.
ફેડરેશનની એક મુખ્ય માંગ ચોક્કસ જાતો પર ૨૦ ટકા નિકાસ ડ્યુટી લાદવામાં આવ્યા પછી ઉભા થયેલા લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા વિવાદો સાથે સંબંધિત છે.આઇઆરએફ જણાવે છે કે ડ્યુટી ગણતરીના વિવિધ અર્થઘટનને કારણે ઘણા નિકાસકારો પર નોંધપાત્ર પાછલી અસરથી કર માંગણીઓ થઈ છે. ફેડરેશને સરકારને આવા કિસ્સાઓમાં એક વખતની માફી આપવા વિનંતી કરી છે, જેનાથી નિકાસકારોને રાહત મળે અને બિનજરૂરી કાનૂની વિવાદો દૂર થાય.
આ ઉપરાંત,આઇઆરઇએફે નિકાસ સંબંધિત સુવિધાઓ જેમ કે નિરીક્ષણ, ગુણવત્તા નિયંત્રણ, ટ્રેસેબિલિટી અને નાણાકીય ગેરંટીને મજબૂત બનાવવાની પણ માંગ કરી છે. ફેડરેશન કહે છે કે આનાથી પ્રીમિયમ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારોમાં ભારતીય ચોખાની વિશ્વસનીયતા જળવાઈ રહેશે અને લાંબા ગાળે નિકાસકારો અને ખેડૂતો બંનેને ફાયદો થશે.
