Tehran,તા.૮
ઈરાનના વિદેશ પ્રધાન સૈયદ અબ્બાસ અરાઘચીએ મુસ્લિમ દેશોને એક થવા અને તેમની સુરક્ષા માટે વિદેશી દળો પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા અપીલ કરી છે. તેમણે ઈરાનની સૈન્યની તાકાત અને તૈયારીની પ્રશંસા કરતા કહ્યું છે કે જો મુસ્લિમ દેશો સાથે ઉભા રહે તો બાહ્ય દળો તરફથી કોઈપણ પડકારનો સામનો કરી શકાય છે. અરાઘચીનું આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે સાઉદી અરેબિયા, તુર્કી અને પાકિસ્તાને મક્કામાં નવા ત્રિપક્ષીય સંયુક્ત સંરક્ષણ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. “મક્કા સંયુક્ત સંરક્ષણ કરાર” નામનો આ કરાર લશ્કરી સહયોગને મજબૂત બનાવવાનો હેતુ ધરાવે છે.
ઈરાનના વિદેશ પ્રધાને એકસએકસઆઇ પર ઈરાનના સશસ્ત્ર દળોની ક્ષમતાઓની પ્રશંસા કરી. તેમણે કહ્યું કે ઈરાનના શક્તિશાળી સશસ્ત્ર દળોએ વિશ્વની સૌથી મોંઘી લશ્કરી શક્તિ સામે તેમની તૈયારી, ક્ષમતા અને તાકાત દર્શાવી છે. અરાઘચીએ મુસ્લિમ દેશોમાં એકતા પર પણ ભાર મૂક્યો. તેમણે કહ્યું,
“જ્યારે મુસ્લિમ દેશો સાથે ઉભા રહે છે, ત્યારે આપણે દૂષિત બાહ્ય દળો દ્વારા ઉભા કરાયેલા દરેક પડકારનો સીધો સામનો કરી શકીએ છીએ. હવે ફક્ત પોતાના પર આધાર રાખવાનો અને સાચા ભાઈચારાની ભાવનાને સ્વીકારવાનો સમય છે.”
સાઉદી અરેબિયા, તુર્કી અને પાકિસ્તાન વચ્ચે નવા સંરક્ષણ કરાર પર હસ્તાક્ષર થયા બાદ અરાગચીનું નિવેદન આવ્યું છે. સાઉદી ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાન, તુર્કીના રાષ્ટ્રપતિ રેસેપ તૈયપ એર્દોગન અને પાકિસ્તાની વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફ વચ્ચે મક્કામાં થયેલી બેઠક દરમિયાન આ કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. ત્રણેય દેશો દ્વારા જારી કરાયેલા નિવેદન મુજબ, આ કરારનો હેતુ કોઈપણ પ્રકારના આક્રમણ સામે સામૂહિક સુરક્ષા અને નિવારકતાને મજબૂત બનાવવાનો છે. કરારમાં જણાવાયું છે કે ત્રણ દેશોમાંથી એક પર કોઈપણ સશસ્ત્ર હુમલો ત્રણેય પર હુમલો માનવામાં આવશે.
આ કરારમાં ત્રણેય દેશો વચ્ચે સંરક્ષણ સહયોગના તમામ ક્ષેત્રોને વધુ મજબૂત બનાવવાની હાકલ કરવામાં આવી છે. આ સંરક્ષણ કરાર પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા તણાવના સમયે આવ્યો છે. ચાલુ ઈરાન સંઘર્ષ દરમિયાન સાઉદી અરેબિયાએ અસંખ્ય હુમલાઓનો સામનો કર્યો છે. અહેવાલો સૂચવે છે કે ઈરાન અને તેના પ્રાદેશિક સાથીઓ, જેમાં હુથી અને ઇરાકી લશ્કરી જૂથોનો સમાવેશ થાય છે, દ્વારા ડ્રોન અને મિસાઇલ હુમલા કરવામાં આવ્યા છે. આ હુમલાઓ સાઉદી અરેબિયાના મહત્વપૂર્ણ માળખાગત સુવિધાઓ અને પેટ્રોલિયમ સંબંધિત સુવિધાઓને નિશાન બનાવતા હોવાનું કહેવાય છે. આ સંદર્ભમાં, સાઉદી અરેબિયા તેની સુરક્ષા ભાગીદારીને વધુ વિસ્તૃત કરવા માંગે છે.
મક્કા કરાર પાછળનું બીજું એક મહત્વનું પરિબળ એ છે કે આ ક્ષેત્રમાં તુર્કી અને ઇઝરાયલ વચ્ચે વધી રહેલો તણાવ. ગાઝા મુદ્દા પર બંને દેશો વચ્ચે મતભેદો પહેલાથી જ ઊંડા છે. વધુમાં, ઈરાન અને લેબનોનને લગતા સંઘર્ષોએ પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવને વધુ વધાર્યો છે. આ સંદર્ભમાં, સાઉદી અરેબિયા, તુર્કી અને પાકિસ્તાન વચ્ચે સંરક્ષણ સહયોગને પ્રાદેશિક સુરક્ષા ગતિશીલતા માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. દરમિયાન, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ગુરુવારે આશા વ્યક્ત કરી હતી કે ઈરાન સાથેનો સંઘર્ષ “ખૂબ જ ટૂંક સમયમાં” સમાપ્ત થઈ શકે છે. તેમણે ’સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ’ અંગે ચાલી રહેલી વાટાઘાટો પર પણ આશા વ્યક્ત કરી હતી.
