New Delhi,તા.25
દેશનું અફોર્ડેબલ હાઉસિંગ બજાર આ સમયે ગંભીર સંકટના સમયગાળામાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. વધતો બાંધકામ ખર્ચ, મોંઘા હોમ લોન, નબળી માંગ અને ફંડિંગની અછતના કારણે દેશભરમાં હજારો આવાસ પરિયોજનાઓ અટકી ગઈ છે.
રિયલ એસ્ટેટ નિષ્ણાતોના જણાવ્યાં મુજબ આની સૌથી વધુ અસર મધ્યમ અને નિમ્ન આવક વર્ગના ખરીદદારો પર પડી રહી છે, જેમના માટે હવે ઘર ખરીદવું વધુ મુશ્કેલ થઈ ગયું છે.
એનારોકની રિયલ એસ્ટેટ ક્નસલ્ટન્સી રિપોર્ટ અનુસાર દેશના અગ્રણી શહેરોમાં આશરે 1500 થી વધુ આવાસ પરિયોજનાઓ કાં તો ધીમી પડી ચૂકી છે અથવા પૂરી રીતે અટકી ગઈ છે. આમાં મોટી સંખ્યા સસ્તા અને મિડ-સેગમેન્ટ હાઉસિંગ પ્રોજેક્ટ્સની છે.
ડેવલપર્સનું કહેવું છે કે બેંક અને એનબીએફસી તરફથી ફંડિંગ પહેલાની સરખામણીએ મુશ્કેલ થઈ છે, જ્યારે સિમેન્ટ, સ્ટીલ અને મજૂરીનો ખર્ચ સતત વધી રહ્યો છે.
નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે કોરોના મહામારી બાદ રિયલ એસ્ટેટ સેક્ટરમાં રિકવરી આવી હતી, પરંતુ હવે વૈશ્વિક આર્થિક અનિશ્ચિતતા, યુદ્ધ અને વ્યાજ દરોમાં વધારાએ બજારની રફતાર ફરી ધીમી કરી દીધી છે. 2026 માં છૂટક ધિરાણ ક્ષેત્રમાં હોમ લોનની ગ્રોથ લગભગ સ્થિર રહી હતી, જ્યારે ગોલ્ડ લોન અને પર્સનલ લોનમાં ઉછાળો નોંધાયો હતો.
18 ટકા જ રહી ગઈ માંગ
2019માં જ્યાં કુલ વેચાણમાં અફોર્ડેબલ ઘરોની હિસ્સેદારી આશરે 38 ટકા હતી, વળી 2025-26 માં આ ઘટીને લગભગ 18-20 ટકા સુધી પહોંચી ગઈ છે. બીજી તરફ લક્ઝરી હાઉસિંગ સેગમેન્ટમાં 25 ટકાથી વધુનો વધારો નોંધાયો છે.
સરકાર પાસેથી રાહતની આશા
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે, જો સરકારે જલ્દી રાહતના ઉપાયો ન કર્યા તો આવનારાં સમયમાં અફોર્ડેબલ આવાસ બજારની સ્થિતિ વધુ નબળી થઈ શકે છે. રિયલ એસ્ટેટ સેક્ટર લાંબા સમયથી સિંગલ વિન્ડો ક્લિયરન્સ, સસ્તું ફંડિંગ અને ટેક્સ રાહતની માંગ કરી રહ્યું છે.
તેમનું કહેવું છે કે, જો અફોર્ડેબલ હાઉસિંગને ફરીથી પ્રોત્સાહન નહીં મળે તો મધ્યમ વર્ગ માટે ઘર ખરીદવું વધુ મુશ્કેલ થઈ જશે. સાથે જ આનાથી રોજગાર અને બાંધકામ ઉદ્યોગ પર પણ મોટી અસર પડી શકે છે, કારણ કે રિયલ એસ્ટેટ સેક્ટર દેશમાં કરોડો લોકોને પ્રત્યક્ષ અને અપ્રત્યક્ષ રૂપે રોજગાર આપે છે.
નવી લોન્ચિંગમાં ઘટાડો
રિપોર્ટ મુજબ 2023 ની સરખામણીએ 2026 માં અફોર્ડેબલ આવાસની નવી લોન્ચિંગમાં આશરે 35 થી 40 ટકા સુધીનો ઘટાડો જોવામાં આવ્યો છે. દિલ્હી-એનસીઆર, મુંબઈ, પુણે, બેંગલુ, હૈદરાબાદ, ચેન્નઈ અને જયપુર જેવા મોટા શહેરોમાં ડેવલપર્સ હવે પ્રીમિયમ અને લક્ઝરી પ્રોજેક્ટ્સ પર વધુ ફોકસ કરી રહ્યા છે, કારણ કે ત્યાં નફો વધુ મળી રહ્યો છે. આનાથી વિપરીત ઓછી કિંમતવાળા ઘરોની પરિયોજનાઓમાં જોખમ અને ખર્ચ બંને વધી ગયા છે.
બજાર સમક્ષ મોટા પડકારો
1. ખરીદદારો વેટ-એન્ડ-વોચની સ્થિતિમાં
2. અફોર્ડેબલ આવાસ શ્રેણીની માંગમાં ઘટાડો
3. કેટલાય શહેરોમાં ઘરોની વેચાણની રફતાર ધીમી
4. ઈએમઆઈ વધવાથી ખરીદદારો દબાણમાં
5. ડેવલપર્સને બેંક ફંડિંગ મળવામાં મુશ્કેલી
કેવી રીતે પૂરું થશે `પોતાના ઘરનું સપનું ‘ ?
► 40 ટકાનો ઘટાડો આવ્યો અફોર્ડેબલ હાઉ.સિં ગ લોન્ચિંગમાં
► 08-09 ટકા છે સરેરાશ હોમ લોન વ્યાજ દર
► 20-25 ટકાનો વધારો બાંધકામ ખર્ચમાં
► 55 લાખ શહેરી આવાસની જરૂરિયાત 2047 સુધીમા
► 2026 માં હોમ લોનની રફતાર સૌથી સુસ્ત
