આંખોની રોશની જાળવી રાખવા અને ચશ્માના નંબર ઘટાડવામાં મદદરૂપ કેટલાક યોગાસનો અને કસરતો નીચે મુજબ છે:
૧. ત્રાટક ક્રિયા
દૃષ્ટિ સુધારવા માટે ત્રાટક એ અત્યંત જૂની અને અસરકારક રીત છે. આ માટે તમારી આંખોની બરાબર સામે એક મીણબત્તીની જ્યોત અથવા દિવાલ પર કાળું ટપકું રાખો. આંખનો પલકારો માર્યા વગર ત્યાં સુધી તે બિંદુ સામે સતત જુઓ જ્યાં સુધી આંખોમાંથી પાણી ન આવવા લાગે. ત્યારબાદ ધીમેથી આંખો બંધ કરી દો. આ કસરતથી એકાગ્રતા વધે છે અને આંખોની નસો મજબૂત થાય છે.
૨. પામિંગ (હથેળીઓ ઘસવી)
કલાકો સુધી કમ્પ્યુટર કે મોબાઈલ સ્ક્રીન સામે કામ કર્યા પછી આંખોને તુરંત આરામ આપવા માટે આ શ્રેષ્ઠ ઉપાય છે. શાંતિથી બેસીને બંને હથેળીઓને એકબીજા સાથે ઘસીને ગરમ કરો. ત્યારબાદ બંધ આંખો પર હથેળીઓ એવી રીતે રાખો જેથી અંદર પ્રકાશ ન જાય. આનાથી આંખોનો થાક દૂર થાય છે અને બ્લડ સર્ક્યુલેશન સુધરે છે.
૩. આઈ રોટેશન (આંખોની કસરત)
ગરદનને હલાવ્યા વગર સ્થિર રાખો. હવે ફક્ત આંખોની કીકીઓને ધીમે-ધીમે ઉપર-નીચે, ડાબે-જમણે અને ત્યારબાદ ગોળાકાર (ક્લોકવાઇઝ અને એન્ટી-ક્લોકવાઇઝ) ફેરવો. આ કસરત આંખોના નબળા પડી ગયેલા સ્નાયુઓને ફરી સક્રિય કરે છે.
૪. સર્વાંગાસન
પીઠના બળે સૂઈ જઈને પગ અને કમરના ભાગને ઉપરની તરફ એવી રીતે ઉઠાવો જેથી શરીરનો આખો ભાર ખભા પર રહે. આ આસન કરવાથી મગજ અને આંખો તરફ લોહીનો પ્રવાહ વધે છે, જેથી આંખોની ચેતાઓને પૂરતું પોષણ મળી રહે છે.
૫. અનુલોમ-વિલોમ પ્રાણાયામ
એક નસકોરાંથી ઊંડો શ્વાસ લઈને બીજા નસકોરાં દ્વારા બહાર કાઢો. દરરોજ ૧૦ થી ૧૫ મિનિટ અનુલોમ-વિલોમ કરવાથી શરીરમાં ઓક્સિજનનું સ્તર વધે છે, જે આંખોની નસોના સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ ફાયદાકારક છે.
