Kolkata,તા.૨૭
કમ્પ્ટ્રોલર અને ઓડિટર જનરલ (કેગ) ના રિપોર્ટમાં ભૂતપૂર્વ પશ્ચિમ બંગાળ સરકારની ચક્રવાત અમ્ફાન રાહત યોજનામાં ઘણી ગંભીર ગેરરીતિઓ દર્શાવવામાં આવી છે. રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ઘણા કિસ્સાઓમાં અમ્ફાનથી થયેલા નુકસાનનો અંદાજ વધારે પડતો હતો. તેમાં રાહત વિતરણમાં અનિયમિતતાઓ, લાભાર્થીઓની યાદીમાં ડુપ્લિકેશન અને ચુકવણી પ્રક્રિયામાં ખામીઓ પણ બહાર આવી છે. પ્રિન્સિપલ એકાઉન્ટન્ટ જનરલ (ઓડિટ-૨ ) મનીષ કુમારે જણાવ્યું હતું કે ઝ્રછય્ એ અમ્ફાન રાહત પ્રણાલીમાં સુધારો કરવા માટે રાજ્ય સરકારને છ મુખ્ય ભલામણો કરી છે. તેમણે કહ્યું કે જિલ્લાઓમાંથી મળેલા નુકસાનના અહેવાલોને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન અને રાહત કામગીરીમાં સુધારો કરવા માટે વધુ સચોટ અને પારદર્શક બનાવવાની જરૂર છે.
મનીષ કુમારના જણાવ્યા મુજબ, અહેવાલમાં જણાવાયું છેઃ
આપત્તિથી થયેલા નુકસાનનું સચોટ અને વૈજ્ઞાનિક રીતે મૂલ્યાંકન થવું જોઈએ.
રાહત સહાય માટે એક સમાન અને વ્યાપક અરજી પ્રક્રિયા અમલમાં મૂકવી જોઈએ.
લાભાર્થીઓની પસંદગી કરવાની પ્રક્રિયા પારદર્શક અને ન્યાયી હોવી જોઈએ, કારણ કે ઘણા કિસ્સાઓમાં એક જ વ્યક્તિનું નામ બે વાર મળી આવ્યું હતું.,રાહત ભંડોળ જારી કરતા પહેલા સંબંધિત અધિકારીઓ દ્વારા રેકોર્ડ ચકાસણી ફરજિયાત હોવી જોઈએ.,રાહત સામગ્રીના સંગ્રહ અને વિતરણ માટે દેખરેખ પ્રણાલીને મજબૂત બનાવવી જોઈએ., અનિયમિત અથવા શંકાસ્પદ ચુકવણીના કિસ્સામાં, ગુનેગારો સામે કાર્યવાહી કરવી જોઈએ.
તેમણે સમજાવ્યું કે રાજ્ય સરકારે આ પ્રણાલીઓને મજબૂત બનાવવાનો દાવો કર્યો છે, પરંતુ કેગ ફક્ત સરકારી દાવાઓ પર આધાર રાખશે નહીં. ઓડિટ ટીમ સ્થળની મુલાકાત લેશે અને ચકાસશે કે સુધારાઓ ખરેખર અમલમાં મૂકવામાં આવ્યા છે કે નહીં. આ પછી, સરકાર દ્વારા મોકલવામાં આવેલ કાર્યવાહી અહેવાલની પણ ચકાસણી કરવામાં આવશે.
મનીષ કુમારે જણાવ્યું હતું કે અહેવાલમાં આવાસ, કૃષિ, મત્સ્યઉદ્યોગ, પશુપાલન અને પીવાના પાણી જેવા વિવિધ ક્ષેત્રોમાં નુકસાન મૂલ્યાંકનની સમીક્ષા કરવામાં આવી છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે પશ્ચિમ બંગાળ સરકારે આશરે ૧૮,૦૦૦ કરોડની સહાય માંગી હતી, જેમાં હાઉસિંગ ક્ષેત્રમાં આશરે ૨.૪ મિલિયન ઘરોને નુકસાન થયું હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે, કેન્દ્ર સરકારની તપાસ ટીમને કોંક્રિટ ઘરોને વ્યાપક નુકસાનના પૂરતા પુરાવા મળ્યા ન હતા. પરિણામે, નુકસાનનું મૂલ્યાંકન ઘટાડ્યું હતું.
સીએજીના જણાવ્યા મુજબ, પશ્ચિમ બંગાળ સરકારે રાષ્ટ્રીય આપત્તિ પ્રતિભાવ ભંડોળ (એનડીઆરએફ) પાસેથી ૩૫,૦૧૮ કરોડ રૂપિયાની સહાયની વિનંતી કરી હતી. જોકે, કેન્દ્ર સરકારની તપાસ અને મૂલ્યાંકન પછી, એનડીઆરએફે ફક્ત ૨,૭૦૭ કરોડ રૂપિયાની સહાયની ભલામણ કરી. મનીષ કુમારે જણાવ્યું હતું કે કેગનો ઉદ્દેશ્ય માત્ર ખામીઓ દર્શાવવાનો નથી પણ સરકાર તેને દૂર કરે તે સુનિશ્ચિત કરવાનો પણ છે. તેથી, રાજ્ય સરકાર પાસેથી કાર્યવાહીનો અહેવાલ માંગવામાં આવ્યો છે, અને ત્યારબાદ એક ઓડિટ ટીમ ફિલ્ડમાં જશે અને ખાતરી કરશે કે ભલામણો ખરેખર લાગુ કરવામાં આવી છે કે નહીં. તેમણે કહ્યું કે આ સરકારી જવાબદારીની પ્રક્રિયા છે, જે ખાતરી કરે છે કે રાહત ભંડોળ યોગ્ય લોકો સુધી પહોંચે છે અને સરકારી ભંડોળનો યોગ્ય રીતે ઉપયોગ થાય છે.
