New Delhi,તા.૧૧
સોમવારે લોકસભામાં બહુપ્રતિક્ષિત રાષ્ટ્રીય રમતગમત વહીવટ બિલ પસાર થયું છે. કેન્દ્રીય રમતગમત મંત્રી મનસુખ માંડવિયાએ તેને સ્વતંત્રતા પછી ભારતીય રમતગમતનો સૌથી મોટો સુધારો ગણાવ્યો છે. માંડવિયાએ ૨૩ જુલાઈના રોજ લોકસભામાં આ બિલ રજૂ કર્યું હતું. આ બિલમાં કડક જવાબદારી વ્યવસ્થા બનાવવા માટે રાષ્ટ્રીય રમતગમત બોર્ડની રચના કરવાની જોગવાઈ છે. કેન્દ્ર સરકાર પાસેથી ભંડોળ મેળવવા માટે તમામ રાષ્ટ્રીય રમતગમત ફેડરેશને એનએસબી પાસેથી માન્યતા મેળવવી પડશે.
માંડવિયાએ કહ્યું, આઝાદી પછી રમતગમતમાં કરવામાં આવેલ આ સૌથી મોટો સુધારો છે. આ બિલ રમતગમત સંગઠનોમાં જવાબદારી, ન્યાય અને શ્રેષ્ઠ શાસન સુનિશ્ચિત કરશે. ભારતના રમતગમત જગતમાં તેનું ખૂબ મહત્વ રહેશે. દુર્ભાગ્યપૂર્ણ છે કે આવા મહત્વપૂર્ણ બિલ અને સુધારામાં વિપક્ષની ભાગીદારી નથી.
આ બિલ મુજબ, કેન્દ્ર સરકારને ’રાષ્ટ્રીય હિતમાં નિર્દેશો જારી કરવાની અને પ્રતિબંધ લાદવાની સત્તા’ સંબંધિત કલમ હેઠળના આદેશ દ્વારા અપવાદરૂપ પરિસ્થિતિઓમાં ભારતીય ટીમો અને વ્યક્તિગત ખેલાડીઓની આંતરરાષ્ટ્રીય ભાગીદારી પર વાજબી પ્રતિબંધ લાદવાનો અધિકાર હશે. પાકિસ્તાનના સંદર્ભમાં ખેલાડીઓની ભાગીદારીનો મુદ્દો ઘણીવાર સામે આવે છે.
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી વિવિધ સ્પર્ધાઓમાં ભાગ લેવા અંગે સરકારની નીતિ ખૂબ જ સ્પષ્ટ રહી છે. જો કોઈ એવી સ્પર્ધા હોય જેમાં ઘણા દેશો ભાગ લઈ રહ્યા હોય, તો તેમાં ભાગ લેવા પર કોઈ પ્રતિબંધ નથી, પરંતુ પાકિસ્તાન સામે દ્વિપક્ષીય ઇવેન્ટ્સનો પ્રશ્ન જ નથી. ૨૦૦૮માં મુંબઈમાં થયેલા આતંકવાદી હુમલા પછી પણ આ પરિસ્થિતિ એવી જ રહી છે. આ હુમલામાં પાકિસ્તાન સમર્થિત આતંકવાદીઓ દ્વારા ૧૫૦ થી વધુ લોકો માર્યા ગયા હતા.
બીજી નોંધપાત્ર વિશેષતા નેશનલ સ્પોર્ટ્સ ટ્રિબ્યુનલનો પ્રસ્તાવ છે. આ મુજબ, સિવિલ કોર્ટ પાસે સત્તાઓ હશે અને તે ફેડરેશન અને રમતવીરોને લગતા પસંદગીથી લઈને ચૂંટણી સુધીના વિવાદોનું સમાધાન કરશે. એકવાર સ્થાપિત થઈ ગયા પછી, ટ્રિબ્યુનલના નિર્ણયોને ફક્ત સુપ્રીમ કોર્ટમાં જ પડકારી શકાય છે. આ બિલ વહીવટકર્તાઓ માટે વય મર્યાદાના મુદ્દા પર થોડી છૂટ આપે છે, જેમાં ૭૦ થી ૭૫ વર્ષની વયના લોકોને ચૂંટણી લડવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે, જો સંબંધિત આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓના નિયમો અને પેટા-નિયમો તેને મંજૂરી આપે. આ રાષ્ટ્રીય રમત સંહિતાથી અલગ છે, જેમાં વય મર્યાદા ૭૦ વર્ષ નક્કી કરવામાં આવી હતી.
