Tehran,તા.૨૫
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે એક સાથે ઈરાન સામે આર્થિક અને લશ્કરી દબાણને વધુ તીવ્ર બનાવ્યું છે. સંરક્ષણ સચિવ પીટ હેગસેથે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ સહિત ઈરાન સામે લશ્કરી કાર્યવાહીનો વિકલ્પ ખુલ્લો રાખ્યો છે, જ્યારે ટ્રેઝરી સચિવ સ્કોટ બેસેન્ટે ઓપરેશન ઇકોનોમિક આઉટકાસ્ટ દ્વારા ઈરાનના તેલ, નાણાકીય નેટવર્ક અને પ્રતિબંધો-ચોરી પદ્ધતિઓને લક્ષ્ય બનાવવાની યોજનાઓની જાહેરાત કરી છે. બીજી તરફ, ઈરાને કટોકટી ઉકેલવામાં વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો છે, અને ઇઝરાયલે યુએસ પગલાંને ટેકો આપ્યો છે. આનાથી તેહરાન પર આર્થિક દબાણનું જોખમ વધ્યું છે, તેમજ સંભવિત લશ્કરી મુકાબલો પણ થયો છે. પરિણામે, યુએસ વ્યૂહરચના બે મોરચે આગળ વધી રહી હોય તેવું લાગે છેઃ એક તરફ આર્થિક નાકાબંધી અને બીજી તરફ લશ્કરી કાર્યવાહીનો ખુલ્લો વિકલ્પ.
વિસ્કોન્સિનના ઓશકોશની મુલાકાત દરમિયાન, હેગસેથે જણાવ્યું હતું કે યુએસ ઈરાન સામે લશ્કરી બળનો ઉપયોગ કરવાની શક્યતાને સંપૂર્ણપણે નકારી રહ્યું નથી. જ્યારે પૂછવામાં આવ્યું કે શું હાલમાં લશ્કરી હુમલાનો વિકલ્પ નકારી કાઢવામાં આવ્યો છે, ત્યારે તેમણે સ્પષ્ટપણે કહ્યું કે આ કેસ નથી. હેગસેથના મતે, જો ઈરાન યુએસ દળોનો સામનો કરે છે અથવા વોશિંગ્ટનને લાગે છે કે રેખા પાર કરે છે, તો યુએસ જરૂરી પગલાં લેશે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આર્થિક દબાણ હાલમાં ઈરાનને સૌથી વધુ નુકસાન પહોંચાડી રહ્યું છે, પરંતુ જો જરૂરી હોય તો, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અથવા ઈરાનની આસપાસના કોઈપણ વિસ્તારમાં લશ્કરી કાર્યવાહી કરી શકાય છે.
હેગસેથે દાવો કર્યો હતો કે યુએસ સૈન્યએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં તેની સ્થિતિ મજબૂત કરી છે અને તેમાંથી પસાર થતા જહાજોને સુરક્ષિત રાખવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. તેમના મતે, ઈરાનની અર્થવ્યવસ્થા સતત દબાણ હેઠળ છે, અને તેહરાન પણ સમજે છે કે સ્ટ્રેટમાં યુએસ લશ્કરી ક્ષમતા તેના પોતાના કરતા ઘણી મજબૂત છે. તેમણે કહ્યું હતું કે ઈરાન ચોક્કસપણે આ ક્ષેત્રમાં વેપાર અને તેલના પ્રવાહને વિક્ષેપિત કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે, પરંતુ યુએસ પાસે દરિયાઈ માર્ગને સુરક્ષિત કરવાની શ્રેષ્ઠ ક્ષમતા છે. તેઓ ભારપૂર્વક કહે છે કે આ તેલના પ્રવાહને વહેતો રાખવામાં અને વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર ઈરાનના દબાણને મર્યાદિત કરવામાં મદદ કરી શકે છે.
હેગસેથે ઈરાનની લશ્કરી ક્ષમતાઓ વિશે પણ બોલ્ડ દાવા કર્યા હતા. તેમણે કહ્યું હતું કે યુએસ કાર્યવાહીથી ઈરાનની નૌકાદળ, રડાર અને મિસાઇલ સિસ્ટમને ગંભીર નુકસાન થયું છે. જો કે, તેમણે એ પણ સ્વીકાર્યું કે ઈરાન પાસે હજુ પણ કેટલીક લશ્કરી ક્ષમતાઓ છે. યુએસ ડિફેન્સ સેક્રેટરીના મતે, ઈરાનની હાલની લશ્કરી ક્ષમતાઓ હવે પહેલા જેવી રહી નથી. આના આધારે, વોશિંગ્ટન માને છે કે તે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા જહાજોની સલામતી સુનિશ્ચિત કરી શકે છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય તેલ પુરવઠો જાળવી શકે છે.
હેગસેથે જણાવ્યું હતું કે વધતા આર્થિક દબાણથી ઈરાનને તેના પરમાણુ કાર્યક્રમ પર વાટાઘાટોના ટેબલ પર પાછા ફરવાની ફરજ પડી શકે છે. યુએસ વ્યૂહરચનાનો હેતુ તેહરાનની આર્થિક ક્ષમતાઓને એટલી હદે નબળી પાડવાનો છે કે તેની પાસે વાટાઘાટો સિવાય મર્યાદિત વિકલ્પો રહે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આર્થિક દબાણ અને લશ્કરી વિકલ્પો બંને સમાંતર રીતે કાર્યરત છે. વોશિંગ્ટન હાલમાં આર્થિક શસ્ત્રોને પ્રાથમિકતા આપી રહ્યું છે, પરંતુ જો પરિસ્થિતિ વધુ વણસે તો લશ્કરી કાર્યવાહીની શક્યતા ખુલ્લી રાખવામાં આવી છે.
